هشت مگاپیكسلی ها

برگ برنده اكثر شركتهای بزرگ در نمایشگاه PMA2004 ،معرفی دوربینهای 8 مگاپیكسلی بود.Sony F828 ، Canon powershot Pro 1 ، Konica-Minolta A2 ،Nikon 8700 و Olympus C-8080 .همه این دوربینها واجد خصوصیات مشتركی بودند:قیمت بین 999 تا 1100 دلار،لنز زوم غیر قابل تعویض ، منظره یاب های الكترونیك ،Hotshoe برای اتصال فلاش خارجی،فلاشهای Pop-Up سرخود،سیستم فوكوس خودكار و امكان تهیه عكس با فرمت RAW .
حتما تاكنون مقالاتی درباره نقد و بررسی این دوربینها خوانده اید.هدف ما در این نوشتار ،بررسی مشخصات و نقد این دوربینها نیست.بلكه سعی مینماییم:
1- یك بررسی مقایسه ای بین این دوربینها بعمل آورده و نقاط ضعف و قوت آنها را دركنار هم بسنجیم.
2-مقایسه ای بین این دوربینها با دوربینهای SLR هم قیمت اما با دقت كمتر حسگر، انجام دهیم.
3-این دوربینها را با یك دوربینSLR هشت مگاپیكسلی مقایسه نماییم.

اولین سوالی كه به ذهن می رسد اینست كه كدام یك از این دوربینها از بقیه برتر است.باید دانست كه در موقعیتهای معمول عكاسی ،همه این دوربینها میتوانند عكسهای خوب و شبیه هم بگیرند.تقریبا می توان گفت كه تفاوت عمده ای در تصاویر آنها در موقعیتهایی با نور مناسب و ISO پایین تا متوسط ،وجود ندارد.و البته هیچ كدام از این دوربینها در ISO های بالای 200، خوب عمل نمی كنند.
تفاوت واقعی بین این دوربینها در بكار گیری ،مشخصات،ارگونومی و كیفیت ساخت آنها است.

Sony F828

F828 از لحاظ طرح خاص بدنه،لنز،كیفیت ساخت و نیز مشكلات خاص خود از بقیه متمایز است.اگر بخواهید به مدت طولانی دوربینی به دست بگیرید وعكاسی كنید،هیچ یك از لحاظ راحتی كار به F828 نمیرسند.اگر به دوربینهای سنگین SLR عادت داشته باشید،وزن زیاد ( F828 906 گرم)نیز چندان آزار دهنده نیست.محدوده زوم لنز F828 تقریبا مشابه بقیه است(معادل 28-200mm ).اما لنز F828 حداقل یك پله ( وگاه بیشتر) نسبت به بقیه رقبایش سریعتر است.و چون عكاسی با ISO بالا در تمام این دوربینها رضایتبخش نیست،این سریع بودن لنز، از لحاظ عكاسی در محیطهای كم نور بسیار اهمیت دارد.سیستم فوكوس خودكار F828 با استفاده از سیستم مادون قرمز و هولوگرافیك ،نسبت به بقیه در تاریكی بهتر عمل میكند.
F828دو مشكل عمده دارد.مشكل اول آن بهم ریختگی رنگها بخصوص در مناطق پر از نور انعكاسی و نیز مناطق مرز بین تاریكی و روشنایی است.هیچ كدام از دوربینهای دیگر در این زمینه مشكل عمده ای ندارند.این مشكل در این دوربین برای برخی افراد بسیار مزاحم و برای بقیه چندان مهم نیست.اگر تعدادی عكس با این دوربین گرفته شود،مشكل بهم ریختگی رنگها فقط در تعداد كمی از آنها خودنمایی می كند.
مشكل دوم F828 ، بافر كم حجم و كم سرعت آن است.این كمبود بخصوص در هنگام تهیه عكس با فرمت RAW خودنمایی میكند.(چند لحظه ای پس از تهیه عكس هیچ پاسخی نمی دهد).اما با فایلهای JPEG مشكل عمده ای ندارد.یكی از نكات جالب در مورد سونی اندازه لنز سریع آن است.

در شكل بالا میتوانید سونی با لنز كارل زایس 28-200 را با یك Canon 10D با لنز Canon 70-200 f/2.8 ls و یك لنز Canon 24-70 f/2.8 (برای پوشش معادل) مقایسه نمایید.

Minolta A2

دوربین مینولتا نسبت به بقیه دارای امكانات بیشتری است.این دوربین یكی از پیچیده ترین و راضی كننده ترین دوربینهایی است كه تاكنون تولید شده است.امكاناتی نظیر سیستم لرزش گیر ، سوییچ خودكار بین EVF وLCD ،بافر با ظرفیت 3 فریم RAW كه قادر به عكاسی پی در پی با سرعت2.7 فریم در ثانیه است و یك EVF منحصر بفرد با دقت بسیار بالا(حدود یك مگاپیكسل).
سوییچ خودكار بین EVF و LCD نیاز به كمی توضیح دارد.در هر زمان فقط یكی از این دو نمایشگر میتواند روشن باشد و برای تغییر آن در دوربینهای دیگر عكاس باید شخصا عمل نماید.مثلا فرض كنید با EVF عكسی می گیرید .دوربین را پایین آورده و بعد تصمیم می گیرید كه بعلت سرعت كم شاتر از ISO بالاتر استفاده نمایید.LCD را روشن میكنید و تنظیم را انجام میدهید.حال برای عكاسی با EVF باید مجددا به طور دستی EVF را روشن كنید كه این موضوع گاه آزار دهنده است.در دوربین مینولتا این تغییرحالت به طور خودكار(توسط یك حسگر كنار چشمی) انجام میشود كه این حالت خودكار بودن توسط یك دكمه قابل انتخاب است.

با وجود همه این پیچیدگیها ،استفاده از این دوربین و كنترل آن بسیار آسان است.نكته منفی مهم این دوربین، كیفیت ساخت و مواد مورد استفاده است كه به وضوح نسبت به F828 و Olympus پایینتر بوده و در كل كمی پلاستیكی به نظر میرسد.

Canon Pro 1

این دوربین اكثر عملیات عكاسی را به خوبی انجام میدهد اما كیفیت استثنایی ندارد.ساخت و طراحی بدنه خوبی داشته ، به خوبی در دست جا میگیرد و ارگونومی معقولی دارد.ولی نه آنقدر كه بتوان در تمام جنبه ها آنرا سرآمد این گروه دانست.امكان زوم دستی علاوه بر زوم خودكار دارد. مانند دوربین مینولتا مقدار بافر آن زیاد است ،اما سرعت عكاسی پی در پی آن نسبت به Minolta A2 ، كمتر است.مهمترین نقطه ضعف آن ،نداشتن هیستوگرام زنده است(هیستوگرام فقط هنگام مشاهده عكس وجود دارد).كه این نقص در مواردی كه با فرمت RAW عكس تهیه میشود، بسیار خودنمایی مینماید .

Olympus C-8080

طراحی بدنه دوربین مدرن است و كیفیت ساخت و مواد آن بسیار بالا است.اما تفكر حاكم بر ساخت آن كمی قدیمی است.ارگونومی استفاده از آن، و امكاناتش نسبت به دوربینهای F828، Canon Pro 1 و بخصوص Minolta A2 پایین تر است.كنترلها و دكمه های آن در جاهای نامناسب قرار گرفته و استفاده از آنها را مشكل نموده است. زوم این دوربین خودكار بوده و برخلاف دوربینهای F828، Canon Pro 1 و Minolta A2امكان زوم دستی ندارد.كه این موضوع شاید یكی از مهمترین نقاط ضعف آن باشد.

Nikon 8700

Nikon نیز زوم دستی ندارد.اما میزان زوم اپتیكال آن نسبت به بقیه بیشتر است.فاصله كانونی لنز Nikon در حال واید ،نسبت به بقیه بیشتر است و بهمین علت استفاده از آن در حالت واید نسبت به بقیه محدود تر است.لنز Nikon نسبت به بقیه كندتر است و این نقص در موقعیتهایی با نوركم ، مشكل ایجاد میكند.LCD پشتی آن مانند Pro 1 است و مثل بقیه دوربینهای این گروه(به جز Minolta) برای تغییر LCD بهEVF، باید به طور دستی اقدام شود.بافر آن نیز كم است.

همانگونه كه مشاهده شد، هر دوربین نقاط ضعف و قوت خاص خود را دارد.برای عكاسی در موقعیتهای كم نور كه نیاز به لنز سریع و سیستم فوكوس خودكار بسیار دقیق وجود دارد،دوربین F828نسبت به بقیه كارآیی بیشتر دارد.اما بعلت مشكلاتی نظیر بهم ریختگی رنگها و بافر كم،نسبت به بقیه عقب می ماند.Minolta كاملترین امكانات را داشته و راحت ترین دوربین در هنگام استفاده است.بعلت بافر بالا براحتی و بدون مكث میتواند با فرمت RAW عكس بگیرد.سوییچ خودكار بین LCD وEVF و دقت بالای EVF آن یك موهبت است.تنها دوربینهای سونی و مینولتا حداكثر ISO800 دارند.حداقل سرعت شاتر در سونی و مینولتا 30 ثانیه،در كنون و المپوس 15 ثانیه و در نیكون 8 ثانیه است.حالت Bulb فقط در نیكون و مینولتا وجود دارد. Canon تقریبا تمام عملیات را به خوبی و بدون عیب ونقص انجام میدهد اما نمیتوان گفت كه یك دوربین استثنایی است.در مورد Olympus و Nikon نیز به نظر می آید كه نقاط ضعف آنها بر نقاط قوتشان پیشی گرفته است.
پس نمیتوان دقیقا از بین این 5 دوربین ،یك دوربین را به عنوان برترین دوربین از تمام جهات، انتخاب كرد.همه این دوربینها تصاویر خوبی درچاپ با اندازه A3 تولید می كنند.اما در حالات خاصی برخی ازآنها بر دیگران برتری دارند.برای انتخاب یك دوربین از بین این دوربینها،علاوه بر توجه به نكات بالاو تطابق آنها با نیاز های شخصی،بایستی به راحتی كار ،ارگونومی،كیفیت ساخت و نیز ظاهر دوربین (با توجه به سلایق شخصی) توجه نمود.

افسانه مگاپیكسلها

تمام دوربینهای فوق الذكر از لحاظ سیتمهای اپتیك ،نورسنجی ،فوكوس و دقت حسگر از آخرین فناوری های موجود استفاده كرده اند.اما توجه به یك نكته مهم لازم است:در تمام این دوربینها، 8 میلیون پیكسل، روی یك حسگر 8.8*6.6 میلیمتری دریافت میشود.این موضوع تا حد زیادی اثر این دقت بالای حسگر را خنثی میكند.برچسب 8 مگاپیكسل روی دوربین بسیار جذاب است اما موضوع مهم كیفیت این پیكسلها است و نه تعداد آنها.دوربینهای SLR با قیمت تقریبا مشابه ،دوربینهای Canon EOS 300D و Nikon D70 هستند كه هرجند دقت حسگر كمتری(6 مگاپیكسل) دارند اما در هر دو مورد، اندازه حسگر آنها 22.7*15.1 میلیمتر است.

در شكل شماتیك فوق مربع قرمز اندازه فریم كامل 35 میلیمتری، مربع سبز اندازه حسگر دوربینهای SLR ،مربع آبی اندازه حسگر دوربینهای 8 مگاپیكسلی موردبحث و مربع سفید اندازه حسگر دوربینهای ارزان دیجیتال را نشان میدهد.
آیا كیفیت دوربینهای 8 مگاپیكسلی فوق نسبت به دوربین 6 مگاپیكسلی EOS 300D بیشتر است؟ تنها كسانی به این سوال پاسخ مثبت خواهند داد كه پنتیوم4 2.4GHZ را سریعتر از یك اتلون 64 بیتی 2.2GHZ میدانند!
هركدام از میلیونها سلول حسگر موجود روی CCD دوربین كه یك پیكسل را دریافت میكنند، یكPhotosite نامیده می شوند.در یك CCD بزرگتر اندازه این Photosite ها نیز بزرگتر است و بهتر و بیشتر میتوانند اطلاعات نوری را دریافت كنند.برای فهم این موضوع كافیست كه 8 میلیون فنجان را با 6 میلیون سطل مقایسه نمایید!.بنابراین مجموع اطلاعات تصویری دریافت شده توسط این دوربینهای 6 مگاپیكسلیSLR بسیار بیشتر از دوربینهای 8 مگاپیكسلی غیر SLR است.در نتیجه تصاویر تهیه شده دارای محدوده دینامیكی وسیعتر ،عمق رنگ بیشتر و جزئیات كاملتر هستند.
موضوع مهم دیگر نویز تصویر است.دوربینهای دیجیتال برای بالابردن ISO از تشدید سیگنال استفاده میكنند.هرچقدر سیگنال تشدید شود،نسبت نویز به سیگنال نیز بیشتر میشود.چون اندازه Photosite ها در دوربینهای SLR بزرگتر است و نور بیشتری را میتوانند دریافت نمایند،نیاز به تشدید سیگنال نیز در این دوربینها كمتر است.بسیاری از دوربینهای غیرSLR در ISO400 نویز بیشتری نسبت به دوربینهای SLR در ISO800 ویا ISO1600 تولید میكنند.
دوربینهای غیر SLR حتی در ISO100 نیز نویز بیشتری نسبت به SLR ها تولید میكنند.چراكه نویز جز جدایی ناپذیر دوربینهای دیجیتال است.قسمتی از این نویز حاصل تجهیزات الكترونیك داخلی،قسمتی از آن حاصل حركات اتفاقی اتمهای داخل سیلیكون تراشه دوربین و قسمتی دیگر نیز بعلت اشعه های موجود در فضا است.هر چه اندازه Photosite ها كوچكتر باشد،امكان غلبه میزان این نویز ها بر سیگنالهای طبیعی كه به ته این سلولها می رسند،بیشتر خواهد شد.
با توجه به تفاسیر فوق به نظر میاید كه اگر نیازی به چاپهای بزرگ وجود ندارد بهتر است از دوربینهای SLR با قیمت مشابه و با دقت كمتر حسگر استفاده نمود.
البته برای رفع مشكل اندازه CCD ،در دوربینهای غیر SLR فناوریهایی نیز ارائه شده است.كه میتوان به فناوری Foveon X3 و نیز فناوری SuperCCD اشاره نمود.

دو دوربین 8 مگاپیكسلی با اختلاف قیمت 3500 دلار

دو دوربین جدید شركت Canon یعنی Pro1 و 1D MarkII را در نظر بگیرید.هر دو حسگر 8 مگاپیكسلی داشته و اختلاف قیمت آنها (بدون احتساب لنز در MarkII) حدود 3500 دلار است.Mark II یكی از كاملترین ، قویترین و سریعترین دوربینهای حرفه ای است كه تاكنون تولید شده است و مطمئنا انتخاب اول تمام عكاسان حرفه ای خواهد بود.در مقابل Pro 1 با قیمت زیر 1000 دلار یك دوربین كوچك وسبك است كه دارای لنز 28-200 بوده و در جیب كت هم جا میگیرد.واضح است كه Pro 1 در هیچ جنبه ای نمیتواند با Mark II رقابت كند.اما از یك بعد دیگر به قضیه نگاه كنیم.اگر عكسی در شرایط ایده آل نور و در پایینترین ISO، با این دو گرفته و آنها را مقایسه كنیم،به چه نتایجی میرسیم؟
Michael Reichmann هر دو دوربین را روی 3 پایه قرار داد و از موضوعی در بینهایت ،در یك روز ابری روشن عكس گرفت.سپس قسمت كوچكی از ایندو را برای مقایسه Crop نمود:

عكس اولیه

MarkII

Pro1

واضح است كه عكسMarkII نسبت به Pro 1 برتر است.
اما در دنیای دیجیتال ،هیچ عكسی بدون پردازشها و اصلاحات نرم افزاری كامل نیست. هر دو عكس فوق با روش مشابهی شامل تنظیم روشنایی و كنتراست، تنظیم تعادل رنگ(Color Balance )، بهبود موضعی كنتراست(Local Contrast Enhancement)و Unsharp Masking اصلاح شدند.(كاهش نویز در مورد این عكسها انجام نشد.)

MarkII پس از اصلاح

Pro 1 پس از اصلاح

حالا تفاوتها بسیار كم شده است. اما باز هم تصویر Mark II دقت بیشتر و نویز كمتر(به خصوص در نواحی تیره) دارد.

Michael Reitchman چاپهایی با اندازه A3 از این دو تصویر تهیه كرد و به افراد غیر حرفه ای و عكاسان حرفه ای نشان داد.افراد غیر حرفه ای نتوانستند تفاوتی بین آنها بیابند.اما عكاسان حرفه ای متوجه تفاوتهای كم آن دو شدند و میگفتند:خب عكس اول(مربوط به Mark II ) كمی دقیق تر است.اما برایمان جالب است كه چقدر تفاوت این دو عكس اندك است.

از این مقایسه می توان نتایج زیر را استنباط كرد:
1- در هیچ جنبه ای Pro 1 نمیتواند با Mark II رقابت كند.اما جالب است كه دوربینهایی با این قیمت بتدریج این امكان را می یابند كه در شرائط مناسب نوری و ISO پایین تصاویری با كیفیت قابل مقایسه با دوربینهای گران تولید كنند.
2- پردازشهای نرم افزاری پس از تهیه عكس بسیار اهمیت دارد و هیچگاه نباید از آنها غافل شد.

منابع

Luminous-landscape.com
Dpreview.com
imaging-resource.com
thetechlounge.com
steves-digicams.com