گزارشی از جشنواره‌ی تابستانی عکس «آرل»

سه شنبه ۰۷ شهريور ۱۳۹۱
arles2012d

سنت سالانه‌ی برگزاری جشنواره‌ی تابستانی عکاسی امسال هم با رویدادهای پرشمار و برنامه‌های متنوعش جنب و جوشی به شهر آرل در جنوب فرانسه بخشیده به طوریکه حال و هوای عکاسانه در هر گوشه‌ی این شهر کوچک در نزدیکی سواحل مدیترانه به روشنی به چشم می‌خورد. 

شهر ۶۰ هزار نفری آرل از ۱۲ تیرماه سالجاری میزبان چهل و سومین دوره‌ی جشنواره‌ی تابستانی عکاسی آرل و رخدادهای بخش‌های اصلی و جنبی آن شده است که تا دوم مهرماه امسال ادامه خواهند داشت. از سال ۱۹۷۰ تاکنون هر سال با آغاز تابستان شهر آرل تبدیل به یکی از میعادگاه‌ها و مراکز توجه و تمرکز عکاسان و علاقمندان به عکس در فرانسه و اروپا می‌شود. امسال تنها در نخستین هفته‌ی برپایی جشنواره بیش از ۱۱ هزار نفر از ۳۰ کشور جهان از بخش‌های مختلف آن بازدید کردند.

ARLMSC1829

   مجموعه‌ای از رویدادهای مرتبط با عکس و عکاسی مانند برگزاری نمایشگاه، سمینار و دوره‌های آموزشی، نشست‌های نقد و بررسی، نمایش عکس در فضای باز، هم‌اندیشی دست‌اندرکاران عکاسی، رونمایی و امضای کتاب‌های عکس توسط عکاسان و ناشران، نمایش فیلم‌های مرتبط با عکاسی و اهدای جوایز یکی از مهمترین و دیرپاترین جشنواره‌های عکاسی اروپا را رقم در آرل رقم می‌زنند. این جشنواره هر سال در کنار بخش‌های مختلف و جنبی پرشماری که برگزار می‌کند تمرکز اصلی خود را بر روی یک موضوع خاص نیز قرار می‌دهد که به عنوان تم اصلی آن سال معرفی می‌شود.

ARLMSC1832

   امسال این جشنواره با موضوع بزرگداشت مدرسه‌ی ملی عکاسی فرانسه برگزار می‌شود. مدرسه‌ای با نام اختصاری ENSP که در سال ۱۹۸۲ با دستور فرانسوا میتران، رئیس‌جمهور سوسیالیست فرانسه، در آرل بنا نهاده شد و طی ۳۰ سال گذشته عکاسان بسیاری را پرورش داد. اما به گفته‌ی دست‌اندرکاران این جشنواره علی‌رغم نقش پررنگ این مدرسه در شکل‌گیری عکاسی امروز اروپا، بازارها و مراکز هنری به کار شاگردان مدارس عکاسی دیگری چون «دوسلدورف»، «ییل» و به خصوص مدرسه‌ی عکاسی انگلستان، که زیرنظر مارتین پار اداره می‌شود، اهمیت بیشتری می‌دهند لذا مسئولان این جشنواره درصدد برآمدند با ۶۴۰ دانش‌آموخته‌ی مدرسه ملی عکاسی فرانسه تماس گرفته و نمایشگاهی از منتخب کارهای آنان را به عنوان مروری بر کارنامه و برآیند کاری این مدرسه برگزار کنند. در نتیجه امسال شاهد نمایشگاه‌های متعددی از کارهای این عکاسان که روزگاری در مدرسه‌ی آرل به آموختن عکاسی مشغول بودند، هستیم. به گفته‌ی مسئولین جشنواره از کنار هم قرار دادن مجموعه آثار این عکاسان پی به وجود یک مکتب خاص در عکاسی فرانسه می‌بریم که در عین حال می‌توان گوناگونی سبک و اندیشه را نیز در آن دید.

   در این مدرسه به عکاسی به عنوان بخش جدایی‌ناپذیری از هنر معاصر نگاه می‌شود و هدف اصلی مربیان و مدرسان بر این اساس بنیان نهاده شده که هنرجویان پس از پایان دوره‌ی آموزشی سه ساله بتوانند با شناختی که از دنیای عکاسی بدست می‌آورند مستقلا یکی از ژانرها و زمینه‌های مورد علاقه‌ی خود را انتخاب کنند و با تمرکز بر روی آن به یک عکاس حرفه‌ای تبدیل شوند. در این مدرسه اصل بر آموزش مهارت و آموزه‌هایی کلی در زمینه‌ی عکاسی است و هیچ سبکی بر دیگری برتری ندارد و استادان نباید لزوما سبک و علایق خود را به هنرجویان بیاموزند. از جمله‌ی این عکاسان که امسال آثارشان در این بخش به نمایش درآمده می‌توان به Erwan Morère، Tadashi Ono، Édouard Beau، Jean-Christophe Béchet، Sébastien Calvet، Jean-Louis Tornato، Aurore Valade، Olivier Cablat و Marina Gadonneix اشاره کرد.

ARLMSC1835

    امسال این جشنواره در مجموع میزبان ۶۰ نمایشگاه مختلف عکس است که در نقاط مختلف شهر آرل برپا شده‌اند از جمله در بناهای تاریخی و ساختمان‌های متروک مانند یک کلیسای تاریخی مربوط به قرن دوازدهم میلادی و یک ساختمان صنعتی قدیمی متروک بازمانده از قرن نوزدهم. تعداد زیادی از این بناها با نصب امکانات لازم برای برپایی نمایشگاه عکس مناسب‌سازی شده‌اند و تنها در روزهای برگزاری جشنواره مردم امکان بازدید از آنها را دارند و سایر روزهای سال امکان ورود به این بناها وجود ندارد. در کنار این نمایشگاه‌ها برای گالری‌ها، موزه‌ها و نمایندگی‌های شرکت‌های چاپ و نشر کتاب‌های عکس هم غرفه‌هایی در نظر گرفته شده است.

ARLMSC1838

   جشنواره‌ی آرل همواره سعی داشته تا پروژه‌های عکاسی کمتردیده‌شده یا آنهایی که اصلا دیده نشده‌اند را به نمایش بگذارد لذا همیشه سهم مهمی در معرفی عکاسان جوان مستعد و خلاق به کیوریتورها، گالری‌داران و کارشناسان هنری داشته است. همچنین این جشنواره کوشش می‌کند تا همگام با پیشرفت‌های فنی روزآمد شیوه‌های جدید نمایش و ارائه‌ی عکس را امتحان کند و در کنار فرم کلاسیک همیشه مفهوم تازه‌ای از نمایشگاه عکس را در ذهن مخاطب شکل دهد. یکی از بخش‌های پرطرفدار این رخداد عکاسانه نمایش عکس در فضای باز در ابعاد بزرگ روی دیوار ساختمان‌های شهر است که شب‌ها همراه با اجرای زنده‌ی موسیقی و هنرهای اجرایی و نمایشی همراه می‌شود. امسال برای این مراسم ۱۴ نمایشگر بزرگ هم اختصاص پیدا کرده است.

ARLMSC1844

   همچنین برای افزایش جذابیت جشنواره از سال ۲۰۰۲ اهدای چند جایزه به برنامه‌های آن اضافه شده است که شامل سه جایزه‌ی اصلی است. امسال جایزه‌ی ارزشمند ۲۵ هزار یورویی «استعداد سال» به جاناتان تورگونیک، عکاس ۴۳ ساله‌ی ساکن کیپ‌تاون آفریقای جنوبی، رسید که در یک مجموعه به نام «Rwanda - Intended Consequences» پرتره‌هایی از زنان اهل کشور روآندا را به همراه فرزندانشان به تصویر کشیده است. این زنان در طول سال‌های جنگ داخلی و خشونت‌های ناشی از نسل‌کشی‌های گسترده در آن کشور مورد تجاوز قرار گرفته‌ و باردار شده بودند. برخی از این زنان هنوز هم با افسردگی و ناراحتی‌های روانی ناشی از آن سال‌های تلخ دست به گریبان هستند. جایزه‌ی «کتاب عکس تالیفی» به ارزش ۸ هزار یورو به کتابی با نام «Redheaded Peckerwood» از کریستین پترسون رسید و جایزه‌ی ۸ هزار یورویی «کتاب عکس تاریخی» هم از آن کتابی با نام «کتاب عکس‌های آمریکای لاتین» اثری از هوراشیو فرناندز شد. هر دوی این کتاب‌ها پاییز گذشته به چاپ رسیده بودند؛ کتاب نخست در مارسی و کتاب دوم در لندن.

ARLMSC1851

   یکی دیگر از بخش‌های جشنواره که از سال ۲۰۰۶ به آن اضافه شده و از شلوغ‌ترین بخش‌های آن است به عکاسان جوان یا علاقه‌مند امکان می‌دهد منتخبی از آثار خود را برای تعدادی از ناشران، کیوریتورها، گالری‌داران، کارشناسان موزه‌ها، ادیتورهای آژانس‌ها و مجموعه‌داران عکس نمایش دهند و از این رهگذر ضمن شنیدن نقد و نظرات آنها در صورت امکان در آینده بازار و محلی برای ارئه‌ی کار خود بیابند. کارگاه‌های آموزشی و ملاقات‌های دو به دو با کارشناسان و استادان هنر عکاسی هم یکی دیگر از برنامه‌های جانبی است که البته با پرداخت هزینه‌ امکان شرکت در آن وجود دارد. به طور میانگین با پرداخت ۲۹۰ یورو می‌توان با ۱۰ استاد عکاسی دیدار داشت و از امکان نمایش خصوصی آثار و نقد و نظر آنها در جهت بهبود کارها بهره‌مند شد. امسال ۱۰۴ کارشناس عکاسی و تاریخ هنر در این بخش حضور یافته‌اند.

ARLMSC1850

   این جشنواره که سال گذشته از بودجه‌ای در حدود ۵.۵ میلیون یورو برخوردار بود امسال با افزایش، از بودجه‌ی ۶ میلیون یورویی بهره‌ می‌برد که ۴۶ درصد آن از محل منابع عمومی دولت، ۳۷ درصد از فروش بلیط و درآمدهای جانبی خود جشنواره و ۱۷ درصد هم از اسپانسرهای خصوصی تامین شده است. در این دوره قیمت بلیط بازدید نمایشگاه‌ها به طور میانگین ۲۷ یورو برای بازدید از ۴۷ نمایشگاه است. البته بازدید از نمایشگاه‌ها برای افراد زیر ۱۸ سال، ساکنان شهر و معلولان رایگان است.

ARLMSC1855

   امسال نیز چون دوره‌های قبلی دو هفته‌ی پایانی جشنواره برای بازدید دانش‌آموزان و دانشجویان (از سطح مدرسه‌ی ابتدایی تا مقطع کارشناسی ارشد) در نظر گرفته شده ‌و طبق برنامه‌ریزی‌ها قرار است حدود ۱۰ هزار دانش‌آموز و دانشجو با همراهی ۷۰۰ تن از مربیان و استادان خود در قالب تورهای گروهی برای بازدید از نمایشگاه‌های جشنواره و شرکت در کارگاه‌های یک‌روزه به شهر آرل بیایند. مسئولان جشنواره یکی از اصلی‌ترین اهداف خود را وارد کردن هنرهای تجسمی مانند عکاسی به حوزه‌ی علاقه‌مندی‌های نسل جوان عنوان می‌کنند و برپایی این اردوها هم در همین راستا ارزیابی می‌شود.

ARLMSC1834

   جشنواره‌ی تابستانی عکس آرل که از سال ۱۹۷۰ تاکنون بی‌وقفه برگزار شده با هدف‌های اولیه‌ای چون گسستن از تصاویر آکادمیک و بی‌تحرک، پیشرفت هنر عکاسی و جهانی شدن آن، یافتن هویتی ویژه برای این هنر و برپایی نمایشگاه آثار بحث‌برانگیز عکاسان مختلف شکل گرفت. طی این سال‌ها شماری از مسئولان و علاقمندان به عکاسی در این رخداد هنری با دادن نقشی فرامرزی به عکاسی و با دعوت از عکاسان کشورهای مختلف کمبود عکاسان غیرفرانسوی را جبران کردند و با حضور عکاسان جهانی، این شهر تبدیل به یکی از جهانی‌ترین میعادگاه‌های عکاسی مستند و هنری شد.
نویسنده ترجمه و تنظیم: کاوه بغدادچی


ارسال نظر

در پاسخ به نظر زیر :

نظرات

مهدی فروغی
پاسخ به این نظر
ممنون از شما برای تنظیم این مطلب مفید! امیدوارم روزی در میهن ما نیز چنین رویدادهایی برگزار شود...

مطالب مرتبط

تازه‌های عکاسی

وبلاگ در سایت عکاسی

وبلاگ و فتوبلاگ

انجمن‌های عکاسی

سایت عکاسی

سایت عکاسان ایرانی

فروشگاه کتاب عکاسی

  • تاریخ عکاسی
  • مجموعه عکس چیست؟
  • عکاس؛ استودیو
  • حرفه: هنرمند شماره ۶۷
  • تقویم حرفه: هنرمند ۱۳۹۷ - ۶ طرح جلد
  • تکنیک‌های ویرایش عکس در فتوشاپ
  • ترکیب بندی در عکاسی - لوری اکسل
  • ترکیب بندی در عکاسی - دیوید پرکل
  • مرجع کامل آموزش نرم افزار لایت روم
  • آنگاه - شماره ۵
  • شورشیان هنر قرن بیستم
  • کادربندی درعکاسی
  • مبادی سواد بصری - مترجم: مسعود سپهر
  • نقد عکس
  • پامنار
  • انزلی
  • باران شغال
  • دیده و درون
  • عکاسی مستند
  • شیب تند عصر پنج‌شنبه
  • نود سال نوآوری در هنر تجسمی ایران - ۲ جلدی
  • تحولات تصویری هنر ایران: بررسی انتقادی
  • عکاسی دیجیتال - نشر دوژه
  • نگاهم کن! خیالم کن!
  • در جهت عکس
  • عکس و دیدن عکس
  • گذر امروزی در طهران دیروزی
  • نقوش آهنی
  • عمامه داران
  • جام تهی
Powered by Practicalidea